: biografie van een VOC-schip, 1760-1781 //

De geschiedenis van de VOC, de grootste handelsonderneming van haar tijd, is spectaculair: muiterijen, schipbreuken, militaire expedities, diplomatieke huzarenstukjes. Maar de geschiedenis van de VOC is ook gebouwd op routine en regelmaat. Elk jaar waren er tientallen retourschepen in de vaart langs het 'karrenpad' tussen Europa en Oost-Indië. De reis ging wel eens mis, door schipbreuk, kaping of oorlogen. Toch ging het in 95 procent van de gevallen goed: lading en bemanning bleven behouden; de schepen brachten het verhoopte rendement en doorliepen hun beoogde levenscyclus.

Dr. I lans Bonke, archeoloog en historicus, schreef de geschiedenis van één zo'n retourschip, de jonge Lieve: de bouw in 1760, de uitrusting, de bemanningen, de zeven reizen (naar Kanton, Ceylon en Batavia), de ladingen, de oplegging in 1781. Zo geeft hij een compleet beeld van de dagelijkse gang van zaken binnen de binnen de VOC en op een VOC-schip. //

Recensie(s) :
In tegenstelling tot de indruk die de vele verhalen over schipbreuken wekken, werd het scheepvaartverkeer van de VOC in de zeventiende en achttiende eeuw gekenmerkt door routine en regelmaat. De meeste schepen en ladingen kwamen behouden aan. Dit is het verhaal van zo'n schip: de 'Jonge Lieve', die in 1759 van stapel liep, tussen 1760 en 1781 zeven reizen maakte naar China en Oost-Indië en toen voor sloop verkocht werd. Behalve aan de reizen van dit schip wordt ook aandacht besteed aan de organisatie van de VOC, de werving van bemanningsleden, het dagelijks leven aan boord, het verblijf in de Oost en de uiteindelijke lotgevallen van de met name bekende bemanningsleden, die ooit aan boord van dit retourschip waren. Het boek is geïllustreerd met enkele tientallen zwartwitreproducties. Behalve op archiefgegevens baseert de auteur, archeoloog en historicus, zich op de reeds bestaande literatuur over de VOC. Over de VOC is de afgelopen jaren overigens flink wat literatuur verschenen en de stroom lijkt nog lang niet op te drogen! Door zijn leesbaarheid en inleidende karakter is dit boek geschikt voor een breed, historisch geïnteresseerd publiek.