Thera Coppens. BAARNSE LUSTHOVEN EN HUN BEWONERS, 230 blz., geïllustreerd met tal van historische afbeeldingen, pb ca. 23.5x15.5cm., register, uitgave De Prom, Baarn 1990. Een goed exemplaar van deze interessante uitgave betrekkelijk een stuk van Baarn's historie! Ke2

Thera Coppens, die in Amsterdam werd geboren en nu in Baarn woont, heeft in Baarnse Lusthoven en hun Bewoners haar liefde voor haar geboortestad en woonplaats gelijkelijk verdeeld. Voor wie van een Amsterdamse grachtenwandeling houdt of van een dwaaltocht door de Baarnse bossen, biedt dit historische boek een schat aan verhalen. die het verleden, met name de 17de en 18de eeuw, in een verrassend nieuw licht zetten.

Het boek voert de lezer langs Soestdijk, de nabijgelegen Eult die als buitenplaats van de Amsterdamse bankiersfamilie Deutz een lusthof werd dat zijn weerga in de wijde omgeving niet kende, en het kasteel Groeneveld. De buren van Soestdijk, die op De Eult of op kasteel Groeneveld woonden, waren beurtelings fel anti- of pro-Oranje, en speelden door de eeuwen een machtige rol in de politiek.

Meeslepend is het drama van de familie Bicker op De Eult die na de moord op hun schoonzoon jan de Witt, alle macht verloor. De schittering van de Zilveren Eeuw komt tot uitdrukking in de hoofdstukken over de familie Hasselaer, die kasteel Groeneveld zijn unieke zijvleugels en wandschilderingen gaf. De wijze waarop in Indië kapitaal werd vergaard voor de verfraaiing van dit lustpaleis, de slavenhandel; het frivole toneel- en muziekleven van de 18de eeuw met als attractie het bezoek van de familie Mozart, komen in dit verhaal van Soestdijk, De Eult en Groeneveld ter sprake. Ook lezen we hoe de 15-jarige Waar Stuart tegen haar zin Engeland verliet en de zomerweken op Soestdijk doorbracht en hoe later de vijfjarige erfprins van Oranje Nassau door een ongeval in de tuin voorgoed werd verminkt. De hoofdrol in dit boek speelt het kostbaar onroerend goed dat prinsen, patriciërs, kunstenaars en kooplui naar Baarn lokte. Aan de hand van nooit eerder gepubliceerd archiefmateriaal krijgen we een beeld van opkomst en (soms) verval van de lusthoven, van de zeldzame gewassen die in de tuinen en parken tot bloei kwamen, van de marmeren beeldengroepen en van het fruit dat rijpt tegen de slangemuur van Groeneveld. Het boek is geïllustreerd met ruim 50 unieke documenten: portretten, gravures, historische voorwerpen.