Iets uit/ over dit zeer aangrijpende boek.
'Sara Grossmann- Weil werd in augustus 1944 van het getto van Lodz naar Auschwitz gedeporteerd.
Toen ze in het kamp aankwam, zag ze 'rijen vrouwen, half naakt, met kaalgeschoren hoofden en uitgestrekte
armen. "Eten, eten. Geef me je brood". Schreeuwend, roepend. Ik was verbijsterd. Ik dacht dat ik me in een gesticht bevond, in een gekkenhuis, in een plaats met slechts waanzinnigen'.
Dit was de plaats waarover ze had horen spreken, fluisterend en vol afschuw. 'Iedereen sprak altijd over
Auschwitz, maar we wisten niert wat het betekende'.

DE GESCHIEDENISVAN 'AUSCHWITZ', het uitgestrekte desolate gebied met zijn ingestorte schoorstenen en verroest prikkeldraad, is voor ons nog altijd gehuld in 'Nacht en Nebel'. Het verbijsterende aantal van meer dan twaalf miljoen moorden en de immense schaal van het misdrijf ontnemen ons het zicht op wat er zich precies heeft afgespeeld.
In 1940 lag het latere vernietigingskamp aan de rand van een stadje dat het centrum van de nationaal-
socialistische 'Ostpolitik' was geworden. Een politiek die niet alleen grootschalige investeringen in landbouw, industrie en stedelijke ontwikkeling inhield, maar ook rigoureuze etnische zuiveringen.
Een politiek bovendien, die in haar retoriek aanspraak maakte op grote delen van Oost-Europa die in een ver verleden Duits grondgebied waren geweest. Auschwitz, in 1270 door Duitsers gesticht, werd bij de 'Ostpolitik' een sleutelrol toebedeeld.

"Auschwitz: van 1270 tot heden" laat stap voor stap zien hoe het gewone stadje van voor de oorlog Duitslands meest beruchte vernietigingskamp werd. Wat wij Auschwitz noemen was geen natuurramp.
Mensen, voor het merendeel Duitsers, voor het merendeel mannen, hebben over de functie en inrichting van het kamp nagedacht. Gedurende de oorlogsjaren wijzigden zij hun plannen, ze brachten steeds weer veran-
deringen aan in hun ontwerpen en zorgden ervoor dat deze werden uitgevoerd.
Aan de hand van honderden bouwtekeningen die de Duitsers in 1945 inderhaast vergaten te vernietigen kunnen we dit proces tot in zijn meest schokkende details volgen. De vele gesprekken met overlevenden,
memoires en dagboekaantekeningen maken duidelijk hoe dramatisch de invloed van deze veranderingen op het dagelijks leven van de gevangenen was.
Door de veelzijdigheid van hun bronnenmateriaal wisten Robert Jan van Pelt de Debórah Dwork uiterst nauwgezet de geschiedenis van Auschwitz te reconstrueren. Het beeld dat oprijst is aangrijpend en monu-
mentaal, misschien wel bovenal doordat het ons onontkoombaar wijst op de menselijke verantwoorde-lijkheid voor de plaats die meer dan enige andere het kwaad symboliseert'.

Wij kunnen dit boek niet anders lezen met stille en diepe schaamte.
'Waartoe is de mens wel niet toe in staat ...'...