Het mysterie van het zelf - upanishaden
De Upanishaden vormen het laatste deel van de Veda's, de oudste heilige geschriften die de mensheid kent. Van de Véda's wordt gezegd dat zij niet door mensen zijn samengesteld, maar geopenbaard zijn aan de grote zieners. De Upanishaden worden gezien als het hoogtepunt van de wijsbegeerte die in de Véda's besloten ligt. De Upanishaden hebben eeuwenlang hun stempel gedrukt op religie, filosofie en dagelijks leven van India. Meer nog, de leer van de Upanishaden leeft in alle tijden voort in mystieke stromingen over de gehele wereld. Het is bekend dat de grote staatsman en filosoof Gandhi zich diepgaand heeft laten beïnvloeden door de geweldloosheid die spreekt uit de Upanishaden. De Duitse wijsgeer Schopenhauer voorspelt dat de Upanishaden eens 'het geloof van alle volkeren' zullen worden. De mystiek van de Upanishaden is terug te vinden in de grote geschriften van de wereldgodsdiensten en heeft zo een verborgen maar diepgaande invloed op het religieus denken over de gehele wereld. De culturele en spirituele erfenis van India is zo universeel, dat zij toebehoort aan de gehele wereld. Zij omvat alle aspecten van het leven van de mens los van geografische of historische gegevens. Zij is universeel en tijdloos en heeft betrekking op alle volkeren in alle tijden en in alle landen. Een bestudering van de Upanishaden leidt tot een diep verlangen dat de leer van deze prachtige eeuwenoude teksten in de komende eeuw de grondslag zat vormen voor een wereldreligie die berust op het ondeelbaar, goddelijk Ene-Zijn, maar waarin toch plaats is voor de veelheid van vormen en gedachten en theorieën die de mens waar ook ter wereld nodig heeft om te komen tot een eigen diepe beleving van religie. De Upanishaden leren ons dat er een Werkelijkheid is die de grondslag is van alle bestaan, een Werkelijkheid in vergelijking waarmee de dingen die we kunnen zien en aanraken slechts schaduwen zijn. Zij leren ons dat deze Werkelijkheid de essen is van al wat bestaat. Die Werkelijkheid is ons ware Zelf. Dat is wat genoemd wordt 'Het mysterie van het Zelf.' 'Dit allerhoogst Mysterie, dat het geheim der wijzen is, ligt sinds het begin der tijden verborgen in de Upanishaden als de geheime Leer.' (Shvetáshvatara Upanishad)