"Er was een tijd", aldus Kant in het voorwoord van de eerste editie van zijn Kritiek van de zuivere rede (1781), "dat de metafysica de koningin der wetenschappen werd genoemd". In onze tijd is het evenwel in de mode haar ten diepste te verachten, en de verstoten en verlaten matrone klaagt als Hecuba: "Onlangs nog de hoogste koningin, en in het machtig bezit van zoveel schoonzonen en kinderen, word ik nu hulpeloos als bannelinge weggevoerd" (Ovidius, Metamorfosen)". Deze woorden bevatten een feilloze diagnose van het lot dat de metafysica in de moderne cultuur onderging. Het westerse denken en de westerse cultuur werden aanvankelijk beheerst door de metafysische gedachte dat de werkelijkheid een diepere samenhang en zin heeft. De metafysica ontstond uit het verlangen die samenhang en zin al denkend te ontsluiten en op die manier de kroon te zetten op het werk van de wetenschappen. Met de opkomst van de moderne cultuur onttrekt de wijze waarop de mens zichzelf en de wereld vorm geeft zich echter gaandeweg aan het gezag van de metafysica. Dit boek plaatst het verband tussen de opkomst van de moderne cultuur en het "einde van de metafysica" voor het voetlicht. Het brengt vier zelfstandige studies samen die elk vanuit een eigen historisch-filosofische invalshoek het verhaal vertellen van de ondermijning van het aloude gezag van de metfysica door de moderne cultuur. De auteurs zijn verbonden aan het Centrum voor Metafysica en Cultuur van de Universiteit Antwerpen.