- En omdat dat moderne wereldbeeld grotendeels wordt bepaald door de evolutietheorie, zet ik ook de ontwikkeling van de religie in dat perspectief. Door de vorderingen op het gebied van wetenschap en techniek hebben we een ander zicht op de wereld om ons heen gekregen. Oude voorstellingen worden opgenomen in nieuwe inzichten. En zo verandert ook de religie. Het 'oude' geloof vraagt om een 'nieuwe' inkadering en dus ook om een nieuw perspectief en soms ook om andere woorden en beelden.

Ik wil het in dit boek opnemen voor het christelijk geloof, dat al 2000 jaar lang ons denken en handelen in Europa en Amerika mede heeft gevormd, geïnspireerd en uitgedaagd. Maar ik probeer ook rekening te houden met het feit dat wij in de loop van de laatste eeuw een totaal andere kijk op de wereld hebben gekregen. En dat dus de veranderingen in ons huidige wereldbeeld ook om andere vormen van christelijk geloof vragen. En aan dat veranderende religieuze besef probeer ik een bijdrage te leveren door grote nadruk te leggen op de invloed van de Geest van God.

Ik zeg het maar klip en klaar: ik probeer nieuwe woorden en beelden te vinden voor het oude christelijke geloof binnen een modern evolutionair belevingskader. Of mij dat is gelukt, mag u nu - uiteraard na lezing van dit boek! - zelf beoordelen.

Gijs Dingemans


Dingemans, emeritus hoogleraar praktische theologie, neemt het op voor het christelijk geloof. Daarbij neemt hij de ontwikkelingen serieus die in de afgelopen eeuw zorgden voor een omwenteling in ons wereldbeeld. Vertrekpunt is een 'evolutionair zicht' op de wereld. Niet als optimistische visie, maar als een groeimodel van 'trial and error'. Daarbij zijn alle godsdiensten te begrijpen als antwoord op de ontmoeting van de mens met het mysterie van het bestaan en de dialoog met de omringende cultuur. Het christendom, als kleine joodse beweging ontstaan maar uitgegroeid tot brede volksreligie, neemt daarin een bijzondere plek in. Enerzijds eeuwenlang als religie van de berusting, vertrouwend op Gods Voorzienigheid. Anderzijds altijd ook als kritische beweging - in het spoor van Israels profeten. De nieuwe tijd stelt de kerk voor nieuwe uitdagingen. Godsdiensten worden vooral getoetst aan hun relevantie. Voor christenen zal het helpen om de wereld niet meer te duiden als het verborgen koninkrijk van Christus dat de aarde moet veroveren, maar als het werkterrein van de goddelijke Geest, die de wereld tegemoet komt en helpt bij de verwezenlijking van haar bestemming.