BUYSSE, CYRIEL (1859 - 1932)
Het recht van de sterkste

Heideland-Orbis, Hasselt. 1975. Vijfde druk. Gebonden (flexibele band). Geïllustreerde en geplastifieerde kartonnen softcover.

180 pp. 13,75 x 20 x 1,75 cm. 286 gr. ISBN-10 9029140033. De sociaal geïnspireerde tekst - typisch voor de jaren 70 - op de backcover is van Hubert Lampo.

Cyriel Buysse (Nevele 20.9.1859 - Afsnee 25.7.1932) debuteerde in 1887 met verhalen. In 1893 is hij een der medeoprichters van 'Van Nu en Straks' (samen met Vermeylen, Van Langendonck en De Bom). In 1903 richt hij met Couperus en Van Nouhuys het tijdschrift 'Groot-Nederland' op. in 1930 wordt hij benoemd tot lid van de Koninklijke Vlaamse Academie voor Taal en Letterkunde. Van hem verschenen in de Vlaamse Pockets ' 't Bolleken' (nr. 2) en 'De schandpaal' (nr. 194).

Over deze roman schrijft Hubert Lampo: 'Ik ken weinig boeken, waarin uit de aanhef reeds zo een navrante triestigheid op ons toetreedt als Het recht van de sterkste van Cyriel Buysse, verschenen in het literaire wonderjaar 1893. Tijdens de kermis ontmoet Maria Beert op een danspartij Reus Balduk, dronkebroer, vrouwenloper en vechtersbaas, die het zich in de kop gezet heeft, dat zij zijn lief zal worden. (......) Aan de rand van een korenakker wordt Maria door Reus Balduk verkracht. (......) Manse, een vriendin van Maria, vertelt luidkeels het gebeuren aan allen die het horen willen. Er ontstaat een samenscholing, weldra verschijnen ook Reus en Slimke ten tonele en het incident geeft aanleiding tot een epische vechtpartij, die tot diep in de nacht aanhoudt. (......) Deze geweldpleging, als een Noodlot passief aanvaard, betekent blijkbaar het definitieve begin van het grotemensenleven voor deze jonge vrouwen. (......)

Buysse is zijn Amerikaanse collega's - ik denk aan Erskine en Caldwell - haast een halve eeuw vóór geweest met de uitbeelding van de door misère veroorzaakte menselijke degredatie . . . Hij koos partij voor de uitgebuiten, de zwakken, de 'Habenichts', de schooiers, de dagloners, de kleine boertjes, de strtaatlopers, ja, zelfs voor de drinkers, de pensjagers, de vechters en de misdadigers, kortom, voor gans dit onterfde, verachterde en van alle beschavingen verstoken volk. (......)

In Het recht van de sterkste beeldt hij dit nog steeds uitgebuite en op degraderende manier verknecht gebleven volk uit, met een naar de keel grijpende oprechtheid.

Tijdens de dorpskermis ontmoet Maria Beert de vechtersbaas Reus Balduk, die haar nog dezelfde avond in het korenveld verkracht. Er komt een huwelijk van, maar Reus vervalt in zijn vroegere stroperij en dronkenschap. Geleidelijk wordt het leven voor Maria een hel. Zij bezwijkt aan de wreedheden van haar brute echtgenoot. Deze in 1893 verschenen streekroman tekent in felle tonelen een primitieve samenleving, waarin rauwe mannen alle recht in eigen hand namen en de passieve vrouwen naar willekeur overheersten. Het Vlaamse taaleigen zal, ondanks een aantal verklarende voetnoten, voor velen de lektuur bemoeilijken. Buysse beleeft momenteel een zekere herwaardering. Kleine druk. (Biblion recensie, Redactie)

Lichte vouwsporen op voorplat. Rug aan staartzijde en op rand met voorplat licht beschadigd. Net exemplaar. In prima staat.

BOOKNUMBER: 1829