Prachtige vertaling + nawoord: August Willemsen.

Săo Bernardo. Graciliano Ramos (uitg. Coppens & Frenks, 172 blz).

Hoofdpersoon van Săo Bernardo, Paulo Honório, vertelt in onopgesmukte, maar uiterst doeltreffende stijl, zijn levensverhaal. Het is een even kleurrijke kroniek van het harde leven op het Braziliaanse platteland in de eerste decennia van de 20ste eeuw, als het verhaal van een man wiens karakter hem in de weg staat bij het bereiken van zijn welbewust gekozen doel. Een briljant verhaal van opkomst en ondergang van een ideaal. Honório ontwikkelt zich van een gevangenisboef (wegens moord) en landarbeider tot de bezitter van het landgoed Sao Bernardo. Honório is sterk, doortastend, een harde werker, maar ook sluw, gewelddadig en gewetenloos.

Sao Bernardo is een zowel hecht als luchtig gecomponeerd verhaal over grote beloftes en evenzovele teleurstellingen. Tegelijkertijd toont het in al zijn bijfiguren het amalgaam van levens, die zich om Honório afspelen. Sao Bernardo schept tevens een beeld van de manier waarop de moderne tijd tot het Braziliaanse platteland doordringt.

Graciliano Ramos (1892-1953) schreef dit boek in 1934. Het is nog even actueel in zijn thema van succes en noodlot in mensenlevens, in een stijl die aan vlotheid, doeltreffende taal en in zijn boeiende grote en kleine gebeurtenissen zich kan meten met elke roman uit de huidige tijd. Er is niets gedateerds en verouderds aan. Dit flonkerende boek, en, ondanks zijn beknoptheid, grootse roman uit de rijke Zuid-Amerikaanse literatuur, prachtig vertaald door meester vertaler August Willemsen, verdient een grote schare bewonderaars en lezers.