'Het laatste hoofdstuk' (Noors: Siste kapittel) is een belangrijke roman van de Noorse schrijver en Nobelprijswinnaar Knut Hamsun. Het boek, verschenen in 1924, speelt zich af rondom een nieuw Kurhotel in een klein Noors kustplaatsje en beschrijft de dramatische liefdesperikelen van juffrouw Julie d’Espard, die zich concentreren in een giftige driehoeksverhouding tussen Julie, Daniël en Leo Magnus (de “zelfmoordenaar”).

Het boek begint zo:

'Ja, we zijn zwervers op deze aarde. We trekken door stormen en woestijnen, soms kruipen we, soms lopen we rechtop en vertrappen elkaar. Zo ging het ook Daniël, hij trapte en werd vertrapt. Nú kun je rustig naar boven klimmen, naar Torahus, waar hij woonde. Maar er is een jaar geweest dat het gevaarlijk was. Je moest een geweer meenemen en goed uitkijken. Dat duurde een paar dagen, toen was hij de baas op de berg en schoot op de mensen. Dat is lang geleden, toen we allemaal nog een stuk jonger waren. '

Julie is een typische Hamsun-vrouwenfiguur, heen en weer geslingerd door haar zucht naar ware liefde en het zoeken naar maatschappelijke zekerheden Julie doet pogingen een beschut bestaan te vinden voor haarzelf en in een later stadium ook voor haar kind. Aan het slot zijn zij het immers die, gehavend door schuld en in het besef van eigen beperktheid, hun “aardse taak” op de schouders nemen. Het is een overlevingssituatie op uiterst smalle basis…

;Het laatste hoofdstuk' draagt duidelijk tekenen van Hamsuns pessimisme, scepticisme en cultuurkritiek. Het strak gecomponeerde boek draagt een vijfvoudig thema: 1) het zwerverschap van de mens, 2) het verval van waarden, 3) het thema van de dood als het definitieve einde, 4) de drang tot zelfbehoud (“levenswil”) en 5) het sociale thema: de tegenstelling tussen de “verderfelijke” stadse cultuur en de gezonde cultuur van de boer op het platteland.