Aan het einde van de vierde eeuw ontstond de overtuiging dat het kruis van Christus was teruggevonden door Helena, de moeder van Constantijn. Het was het begin van de verspreiding van ontelbare houtsplinters en van een grillige legendevorming die de gehele Middeleeuwen zou overspannen. En waar hout is, was eertijds een boom. Kon het kruis van Christus niet alleen vervaardigd zijn uit de edelste houtsoort, de levensboom? Zo werd in de twaalfde eeuw de bijbelse biografie van het kruishout ontwikkeld, waarin Seth, Salomon en de koningin van Saba een bijzondere rol speelden.
Een erfenis van heilig hout reconstrueert de West-Europese literaire en iconografische tradities die zich rond het kruishout hebben gevormd. Barbara Baert (1967) legt het volledige parcours af: de eerste getuigenissen in Jeruzalem, de prille visuele antwoorden in de Karolingische ateliers, de byzantijnse reliekhouders, tot en met de laatmiddeleeuwse retabels in de West-Europese collecties. De studie ontsluit bovendien vijftiende-eeuwse monumentale cycli in Duitse en Italiaanse kerken, die tot op heden onbekend waren.
Wie de weg mee aflegt, stapt in de voetsporen van de reliekencultus, de kruistochten en de pelgrimages, de diplomatieke betrekkingen met het Oosten, de rol van de bedelorden aan het einde van de Middeleeuwen, enz. Want is het levenshout de drager van het middeleeuwse geheugen, dan legt Een erfenis van heilig hout de jaarringen bloot van vijftien eeuwen denkbeelden.