Met een voorwoord van Heinrich Böll
De roman Kankerpaviljoen neemt in het oeuvre van de Russische Nobelprijswinnaar Solzjenitsyn een bijzondere plaats in. De auteur heeft het boek zijn persoonlijkste werk genoemd, waarschijnlijk omdat hijzelf destijds aan een ernstige tumor is geopereerd.
"Kankerpaviljoen' geniet als boek ondanks het afschrikwekkende onderwerp een zeer grote populariteit. Het centrale thema van dit meeslepende relaas is de ziekte en de invloed daarvan op de mensen: hun eigenlijke kracht en zwakheid worden duidelijk als zij de onbarmhartige ziekte onder ogen moeten zien. Solzjenitsyn ziet hierin overeenkomsten met de maatschappij.
Talrijke personen bevolken het kankerpaviljoen mannelijke en vrouwelijke artsen, patiënten, werksters en bezoekers. Gefascineerd zal men deze soms alledaagse, soms boeiende mensen volgen tijdens hun verblijf in het provinciale ziekenhuis.
Langzamerhand wordt het verhaal vervolmaakt en met die afronding stijgt het tot indrukwekkende zeggingskracht. De beide hoofdpersonen, Oleg Kostogłotov en Pavel Rusanov, zijn vijanden vanaf hun eerste ontmoeting. Later komen ook twee andere figuren ten tonele: Chaly, die met zijn boerse humor sterk afsteekt tegen de burgerlijke mentaliteit van Rusanov, en de oude bolsjewiek Shulubin, die on zijn wijs gedragen lijden zeer sympathiek overkomt. Aan het einde van de roman worden Oleg en Pavel met nieuwe hoop voor de toekomst uit het ziekenluis ontslagen.
Kankerpaviljoen wel eens het beklemmende epos van de onvrijheid genoemd toont op bijzonder indringende wijze de literaire grootheid en begaafdheid van Solzjenitsyn.
Van de beroemde auteur verschenen eveneens: "De Goelag Archipel', 'In de eerste cirkel’, 'Augustus veertien’, ‘ Eén dag van Ivan Denisovitsj’, ‘In het belang van de zaak’, ‘De kamphoer en de simpele ziel’ (toneel). ‘Een kaats in de wind’ (toneel) en ‘Een woord van waarheid’ (Nobelprijsrede).