Inquisitie is geen Spaanse, zelfs geen westerse of christelijke uitvinding, maar in de loop der tijden heeft men de Inquisitie met Spanje vereenzelvigd. Niet geheel ten onrechte, want Spanje was ontegenzeggelijk het eerste land van het christelijke Westen waar de Inquisitie met het bestuur van de Staat verweven raakte. Dat feit heeft een zwarte legende in het leven in geroepen die de eeuwen niet meer zouden vergeten. De Inquisitie werd een ‘mythe’ waarvoor de literatuur verantwoordelijk is. Dostojewski (de passage van grootinquisiteur in ‘De Gebroeders Karamazov’), Schiller (het hysterische toneelstuk Don Carlos) en Victor Hugo (het drama Torquemada, dat een historische zotternij is) zijn slechts enkele illustere voorbeelden van literatoren die tot de volksverbeelding hebben bijgedragen.
Maar hoe was de werkelijkheid? En in welke mate heeft de literatuur de geschiedschrijving beïnvloed? En omgekeerd? Over die vragen gaat De Spaanse Inquisitie. In het Eerste Deel worden het ontstaan, het functioneren en de historische achtergrond onder de loep genomen aan de hand van vijftiende-eeuwse bronnen. In het Tweede Deel komt de ‘beoordeling’ aan de orde. Of hoe er in latere tijden, in verschillende landen en vanuit verschillende religieuze, ideologische en culturele invalshoeken over de Spaanse Inquisitie is gedacht.
Een onthullende essay, gebaseerd op meer dan 150 verschillende bronnen, van archiefstukken tot en met populaire fictie. Van hagiografie tot en met schotschrift, van toenmalige kroniek tot en met hedendaags detailonderzoek.