Rotterdam: Centraal Bureau voor de Rijn- en Binnenvaart, 2004
Foto's, kaarten
Dat Rotterdam over water onlosmakelijk met zijn achterland verbonden is, behoeft hier denk ik nauwelijks enig betoog. Een groot deel van zijn welvaart dankt onze stad aan zijn ideale ligging aan de monding van de rivier de Rijn en aan de vrije doorvaart die sinds de Akte van Mannheim op deze rivier mogelijk is.

Mede daarom is het van groot belang dat die vrije doorvaart in de toekomst in nieuw Europees perspectief geconsolideerd wordt en waar mogelijk uitgebreid. Elders zien we maar al te vaak dat korte termijnbelangen of conflicten de vrije doorvaart op rivieren beperken, waardoor samenlevingen in hun ontwikkeling worden vertraagd of zelfs helemaal worden lamgelegd.

In dit jubileumboek zijn vele voorbeelden te vinden van waterwegen die minder optimaal worden gebruikt dan de onze en welke beperkingen dat kan opleveren voor de ontwikkeling van een land of zelfs een werelddeel. Daarnaast valt op hoe vaak samenlevingen hun ontstaan bijna uitsluitend aan hun gunstige ligging aan een rivier te danken hebben.

De bedoeling van dit boek is bijdragen aan kennisuitwisseling op het gebied van verantwoord en duurzaam gebruik van rivieren. Hier in Rotterdam weten we hoe belangrijk dat is. Immers, niet alleen heeft de rivier voor een belangrijk deel onze welvaart bepaald, maar ook voor ons welzijn en onze kwaliteit van leven zijn we in Rotterdam in sterke mate afhankelijk van zijn water en oevers. De rivier heeft onmiskenbaar invloed op de ruimtelijke dynamiek van de stad, voorbeelden hiervan zijn de prachtige skyline en de stedenbouwkundige ontwikkeling aan de zuidkant van Rotterdam.

Ook de Rotterdamse haven heeft in de afgelopen decennia een ongekende ruimtelijke ontwikkeling doorgemaakt. Hij heeft zich ontplooid van een haven in de stad tot een wereldhaven bij de stad. Dit alles door de mogelijkheden die de rivier ons biedt.

Samenwerking en kennisuitwisseling tussen de binnenvaart en Rotterdam is in het verleden succesvol gebleken. Daarom wil ik hier het jubilerende Centraal Bureau voor de Rijn- en Binnenvaart voor de komende 75 jaar vooral ook een hartelijk vaarwel toewensen - maar dan wel in de letterlijke betekenis van het woord.

We zullen elkaar nog vaak op de rivier tegenkomen. Laat de inhoud van dit jubileumboek daarbij een baken zijn!

Mr. I.W. Opstelten

Burgemeester van Rotterdam