Band miniem verbleekt. Bladzijden schoon gaaf en wit.
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Over de inhoud
INHOUDS-OPGAVE.

En bovendien nog

I. De zeven booze geesten der Ergernis
Een booze geest met zeven andere
Ergernis in huis
Ergernis over superieuren
Ergernis over dienstboden
Ergernis in zaken
Ambtenarenergernis
Ergernis over godsdienst
Ergernis over babbelzucht

II. Bijdrage tot de natuurlijke geschiedenis der ergernis
Stemming van het lichaam en van het gemoed
De Buitenwereld en de ergernis
Gezondheid en ergernis
De gevolgen van de ergernis
Van het geheim van den mensch
Graden van ergernis

III. Genezing der ergernis
Te laat?
Aanvallen van ergernis
Middelen tegen ergernis
Reizen
Vrienden
Innerlijke kracht
De kracht der gedachten
De nieuwe weg
Slotwoord
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Tekstfragment
ERGERNIS OVER DIENSTBODEN.
Iemand heeft eens de diepzinnige uitspraak gedaan: ondergeschikten zijn in ’t algemeen al even lastig als superieuren. Inderdaad is ergernis over dienstboden een blijvende reden tot ergernis in vele gezinnen, vooral voor de huisvrouwen. De plaag der mannen zijn de ondergeschikten, die van de vrouwen de dienstboden. Dan moeten er nieuwe komen, maar de ellende begint in den regel op nieuw en uit zich in klachten over den slechten tegenwoordigen tijd, waarin de dienstboden eenvoudig niets meer deugen.
Dit laatste is nu zeker allerminst waar. De tegenwoordige menschen zijn minstens even goed als die uit den zoogenaamden goeden ouden tijd, die Goddank nu voorbij is. Die tijd was meer oud dan goed. Hij bezat goede eigenschappen zooals iedere tijd, maar de nieuwe tijd bezit die ook, en wel in veel grootere mate.

Tegen ergernis over de dienstboden is er één middel, dat allereerst moet worden toegepast, het stellen der ernstige, kalme vraag: „wie is eigenlijk de schuldige?” Wat bij ons het vraagstuk der dienstboden heet, noemen deze het vraagstuk der meesters. Als wij klagen over de onuitstaanbare dienstboden, klagen zij onder elkander over de onuitstaanbare mevrouwen.

Maar dit is volkomen juist, voor de dienstboden is het nu een betere, nieuwe tijd. Zij behoeven zich tegenwoordig niets meer te laten welgevallen. Daardoor is ongemerkt ook voor de mevrouwen een betere tijd aangebroken. Zij moeten zich leeren bedwingen. Dit is werkelijk niet slecht.

En in het algemeen is er veel verbeterd. Iedere huishouding is immers zóóveel eenvoudiger geworden door de uitvindingen van den nieuweren tijd, dat de eerste vraag, die iedere huisvrouw zich kan stellen, deze is: „heb ik eigenlijk wel dienstboden noodig?” Het huis is namelijk zonder dienstboden dubbel zoo gezellig, en de huisvrouw is ook opgewekter als zij druk bezig is, dan wanneer zij niets te doen heeft.

Wat heeft alleen de waterleiding al niet een gemak in de huishouding gebracht! De meesten herinneren zich nauwelijks meer, hoe het vroeger was, toen de dienstmeisjes het water aan de pomp met emmers in huis moesten halen. Zooals men weet, hadden Mietje en Grietje elkander aan de pomp veel belangrijker zaken mede te deelen dan de zorgen der huishouding, en thuis werd mevrouw bijna wanhopend over al het werk, dat nog moest worden gedaan. Er waren zelfs wel meisjes die in het geheel niet terugkwamen. Met den aanleg der waterleiding werd een onmetelijke bron van ergernis verstopt. En zulke uitvindingen heeft de nieuwe tijd er ons nog veel meer gebracht.

Naarmate de huishouding eenvoudiger geworden is, is het aantal dienstboden kleiner geworden. Moeilijk is het, als de vraag het aanbod verre overtreft. Op zulke plaatsen bestaat werkelijk veel reden om zich over de dienstboden te ergeren. Dan moet men zijn best doen de huishouding zooveel mogelijk te vereenvoudigen en het zonder dienstboden zien te doen.

Het is ook niet te verwonderen, dat dienstboden het werken op fabrieken verkiezen. De fabriek betaalt beter, zij werken louter onder menschen van denzelfden stand, en er is een beperkte werktijd. In iedere huishouding komt er geen einde aan het werk. In vele diensten moeten de dienstboden alles geheel alleen verrichten zonder met iemand een woord te kunnen wisselen, en in iederen dienst ontwaakt het sociale vraagstuk.

Dat is de diepe ernst, die schuilt achter de schijnbare kleinigheden. In meesteressen en dienstboden komen twee maatschappelijke lagen in botsing. Hoe zij in engeren kring haar maatschappelijken stand bepraten, is van meer gewicht dan iedere gedrukte verhandeling. In de verhouding van meesteres tot dienstboden rust op de hoogere standen een dure plicht tegenover de lager geplaatsten. De huishoudingen met dienstboden in het algemeen zijn een in aanraking komen van hooger geplaatsten met de geheele volksklasse.

Men kan niet zeggen, dat de meer beschaafden die taak altijd glansrijk hebben vervuld. In plaats dat de dienstboden door de nauwere aanraking zooals het gezin die biedt, meer omhoog geheven worden, heeft de nieuwere tijd dikwijls een gapende kloof doen ontstaan en heeft hij met de grootere vrijheid van beweging de verhoudingen dikwijls ondragelijk gemaakt.

De mensch die zich ergert, is een zieke, en zijn ziekte, die zoowel lichamelijk als geestelijk is, werkt verpestend op de omgeving. Wie de ergernis overmeestert, is meester over het leven.
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Zoekwoorden
ergernis, levenskunst, zelfbeheersing, psychologie, ethiek, gemoedsrust, karaktervorming, morele opvoeding, zelfreflectie, geestelijke gezondheid, sociale verhoudingen, opvoeding
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻