Omstreeks 1850 waren er nog geen trottoirs en de meeste huizen hadden geen brievenbussen; de voetgangers liepen nog veilig op 'de kleine steentjes' en de post inde de port bij de ontvanger van de brief.
En dan zien we hoe in de loop van vijftig jaar de toestand in ons land grondig verandert; door de treinen en de trams kwamen de steden en dorpen uit hun isolement en ook het vervoer te water ging regelmatiger en sneller nu de trekschuiten en zeilschepen geleidelijk door stoomboten vervangen werden.
Ook kunnen we door foto's een indruk van die tijd krijgen, als was aanvankelijk het fotograferen nog het werk van beroepsfotografen; de belichtingstijd was lang en het fototoestel moest op een stevig statief staan als men een behoorlijke foto wilde nemen. Maar in september 1860 stond het volgende bericht in de krant:
'Als een bewijs met welk een kracht de photographie voorwaarts streeft, vermelden wij de bijzonderheid, dat in Engeland thans een camera obscura wordt gebruikt, die men pistool camera heeft genoemd, omdat men haar gedurende de verlichting, even als een zakpistool, in de hand kan houden en losdrukken. Zoodra men heeft losgedrukt, springt het voorwerpglas bloot, mar het is op hetzelfde tijdstip als het ware weder bedekt. Er is dan één tiende sekonde verloopen, en het portret of het beeld van het landschap is gereed. Men kan met dien toestel uit de vrije hand werken zonder voetstuk.'
De baan kwam nu vrij voor de amateur-fotograaf.
Het Nederland van 1900 was niet meer het Nederland van 1850; de gezapige rust in de steden was verdwenen. Trottoirs of verhoogde voetpaden zorgden v oor de veiligheid van de voetgangers. In 1852 verschenen de eerste Nederlandse potzegels en in of bij de huisdeuren werden brievenbussen aangebracht. Ook in ons land werd merkbaar 'de versnelling van het ritme der geschiedenis'; ook voor ons land was de moderne tijd aangebroken.
Ik heb vooral de doodgewone dingen van het alledaagse leven beschreven; nu in de scholen meer aandacht aan de nieuwste geschiedenis besteed wordt, hoop ik dat ook bij de nieuwste geschiedenis het dagelijks leven meer te sprake komt. Mijn voornaamste bron waren de kranten uit die tijd, waarvan ik dan ook verscheidene jaargangen heb doorgenomen. (A. van Hulzen)