༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻
Linnen gaaf en kleurecht / op de nepen en rugeinden minimale schaafplekjes / platten iets gekrast en verkleurd / randen gestoten / bladzijden schoon gaaf en nauwelijks verschoten / eerste katerntje (schut- en titelbladen) deels onthecht, dus fragiele binding
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Over de inhoud
Cosmopolis is een psychologische roman uit 1892 van de Franse schrijver Paul Bourget, bekend om zijn analyse van de morele en intellectuele conflicten van de late 19e eeuw, gesitueerd in het mondaine internationale leven in steden als Rome, Parijs en Londen, waarbij traditie en moderniteit botsen, en het verkent thema's als identiteit en religie. De roman volgt personages als ex-revolutionairen, katholieken en Amerikaanse kunstenaars, en is een voorbeeld van Bourgets 'psychologische realisme', een reactie op het naturalisme dat zich richt op innerlijke staten en milieu-analyse.

Belangrijke kenmerken:
Psychologische Analyse: Bourget duikt diep in de geesten van zijn personages, een methode die hij combineert met de observatie van Balzac en Stendhal.
Botsing van Werelden: Het werk contrasteert het "eeuwige" Rome met het vluchtige, moderne leven, en de conflicten tussen oude wereldordes en nieuwe ideeën.
Internationale Setting: De roman speelt zich af in de internationale jetset, met locaties van Rome tot St. Moritz en Londen.
Moralistische Inhoud: Het verkent de uitdagingen van moraliteit, geloof en identiteit, en weerspiegelt Bourgets eigen verschuiving naar conservatieve en religieuze thema's.
Impact: Het was een belangrijk werk dat Bourget vestigde als een vooraanstaand schrijver en won een prijs van de Académie française.

Kortom, Cosmopolis is een sleutelroman in de Franse literatuur die de complexiteit van de menselijke conditie en de sociale veranderingen aan het einde van de 19e eeuw vastlegt door de lens van de hoge samenleving.
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Recensie
De Gids. Jaargang 57 (1893).

"…..Indien *Cosmopolis* al te veel dergelijke bladzijden bevatte, zou het boek misschien interessanter wezen als bijdrage tot de zoogenaamde ‘Völkerpsychologie’ dan als roman. Doch de meeste der andere personen worden gemakkelijker begrepen. Zoo is er niet veel raadselachtigs, — maar hoeveel aantrekkelijks! — in dien ouden marquis de Montfanon, gewezen pauselijk zouaaf, en thans met hart en ziel aan de devotie zich wijdend, doch die de herinnering aan zooveel ‘affaires d'honneur’ uit zijn jonge jaren heeft behouden, dat hij zich er toe laat overhalen om in het duel tusschen Gorka en Florent Chapron als getuige op te treden, en die dan met zooveel voorname nauwgezetheid opkomt voor de authentieke grondregels van het tweegevecht. Licht te begrijpen ook is Ardea,…

…de Romeinsche edelman, die pausen in zijne familie heeft, doch die zonder schaamte het oud patricisch paleis en zijn schatten tot dekking zijner schulden laat verkoopen en zich laat overhalen tot een huwelijk met de dochter van een millionairen bankroetier. En niet minder Ardea's vrienden, twee Romeinsche clubjonkers, die juist geld genoeg met spelen winnen om nu en dan eens een reisje naar Parijs te maken, en die van daar terugkomen ‘hypnotisés par Paris; et quel Paris!’ Immers, dat de stamboom van oud-adellijke geslachten, wanneer hij in den dampkring van het moderne leven tot kwijnen gedoemd is, ten slotte zulke onwaardige loten voortbrengt, — is een feit waarvoor ook elders dan op de boorden van den Tiber de bewijzen gemakkelijk te vinden zijn.

En dan de figuur van den bankier Justus Hafner, wiens beeld de schrijver van zooveel kanten en onder zoo verschillend licht heeft geschilderd, en wiens silhouet hij reeds in zijn voorrede vluchtig aldus schetste: ‘l'aventurier européen, de qui on ne connaît ni la religion, ni la famille, ni l'éducation, ni le point de départ, ni le point d'arrivée, tant il a traversé de métiers et de milieux déjà différents!’ …
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Zoekwoorden
Franse roman, fin de siècle, Paul Bourget, Cosmopolis, cultuurkritiek, kosmopolitisme, geïllustreerde uitgaven, negentiende eeuw, Franse literatuur, romanpsychologie, Parijs, Édition du Figaro
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻