Aan de randen van de band en op de sneden roestspetjes / Bladzijden schoon gaaf en nauwelijks verschoten

༺༺༻ Over het boek en de schrijver ʚɞ ༺༺༻
— Portret en 15 illustraties door Henri Pieck.

— Adam Haag, ook Adem Hagion, pseudoniemen van Jacob Pieter Haag (Amsterdam, 6 juni 1893 - Hilversum, 21 april 1971), was Nederlands grafisch kunstenaar en schrijver van kunstboeken, esoterische lectuur en romans. In 1926 woonde hij in Lage Vuursche en was hij redacteur van het tijdschrift De Idea. In 1927 verscheen Nomaden. Kunstenaars wel en wee in Nederland, geïllustreerd door Henri Pieck, waarin Haag het leven van kunstenaars in de eerste jaren van de 20e eeuw in de marge van de samenleving beschrijft. Criticus A.M. de Jong noemde Haag naar aanleiding van dit boek een literaire beunhaas; een door Haag ingediende aanklacht tegen De Jong leidde niet tot vervolging. (Wikipedia)

༻ ʚɞ ༺ Provenance ༻ ʚɞ ༺
Naamstempel “Riet van Woerkom” op het Franse titelblad.
༻ ʚɞ ༺

Over de inhoud

Hoofdstuk 1. Godenschemering ..... 11
2. De tentoonstelling ..... 33
3. Metamorphose ..... 50
4. Kerstfeest ..... 65
5. In memoriam Antonius ..... 89
6. De vergadering ..... 102
7. „Nitchewo” ..... 126
8. Twee vazen ..... 150
9. De hittegolf ..... 168
10. Heide-hoeve ..... 195
11. De paradijsslang ..... 211
12. Oudejaarsavond ..... 231
13. Job ..... 240
14. Het paradijseiland ..... 248
15. Voorbijgaande schepen ..... 268
༻ ʚɞ ༺

Tekstfragment (Uit 'De vergadering', blz. 112-114)

(Uit De vergadering)

Bij aankomst voor de vergaderzaal, tegen zeven uur, vonden wij daar geposteerd een tiental agenten, onder leiding van een piepjong inspecteur.. Op de kade patrouilleerden politieruiters, zwaar gewapend.
In de vestibule eveneens een politiepost en eenige rechercheurs.
„Dat belooft wat,” fluisterde ik, en nam met een niet te onderdrukken huivering de situatie eens op.

„Je schijnt staatsgevaarlijk te zijn, Diogenes,

*) Huis 1813, Amsteldijk, intusschen gesloopt.
**) Handw. Vriendenkring, 26 Februari 1917, A’dam.

ik begin waarachtig respect voor je te krijgen,” complimenteerde Laurentius met bewondering in zijn stem.
Doch het absoluut ongevaarlijk middelpunt van deze uitgebreide politiemaatregelen, nam niet de minste notitie van zijn ongevraagde eerewacht en stapte kalm en zelfverzekerd het kleedkamertje binnen.

Deze vergadering, dit diene ter nadere toelichting, vond plaats in de woelige dagen van November 1917; door alle landen waarde het spook der revolutie en een geest van verzet laaide op, in bijna alle landen van Europa. Vandaar natuurlijk deze uitgebreide politiemaatregelen, die in den grond algeheel overbodig waren, daar Diogenes zich stelde op het standpunt van absolute weerloosheid.

Toch zal in het vervolg van mijn verhaal tot uiting komen, dat deze maatregelen niet geheel overbodig waren en het eenerzijds goed is geweest, de schijnbaar ongemotiveerde politiebewaking.

Tegen acht uur ging Diogenes zijn manuscripten bijeenzoeken en precies op tijd betrad hij het spreekgestoelte. Bijna alle plaatsen waren bezet en wij schatten het aantal bezoekers op minstens 900 à 1000.

„Kijk,” fluisterde Laurentius mij in het oor, „dat zijn een honderdtal communisten.... daar links in den hoek.... en daar vlak bij die paal zit een nihilist met eenige kornuiten.... en hier ter rechter zijde, naast die oude dame, zitten een aantal socialisten. Die man en vrouw in het midden voor het spreekgestoelte, zijn spiritisten, ik ken ze uit de logelezingen van de Ster in het Oosten. En achter je, die man met dat bleeke, fanatieke snuit, is een Boekiaan uit Bilthoven, zoo je zult bemerken, een zeer gemengd gezelschap.... vermoedelijk vinden wij nog Katholieken en Brahmanen, Mohammedanen en Singaleezen onder het gehoor...

Ik ben razend benieuwd of alles in gemoede af zal loopen, of dat wij zoo meteen een klein Frankrijk onder Danton, Robespierre, te aanschouwen zullen krijgen. Meestentijds wordt er nimmer zoo radicaal gevochten en gemoord, als waar het er om gaat het rijk van Broederschap te vestigen op aarde.”

Op dat oogenblik begon Diogenes zijn betoog, vol vuur en enthousiasme predikte hij in de volle liefde van zijn roeping. In ’t kort komt zijn rede hier op neer:
De mensch moet staan boven alle vooroordeel, boven partijbelangen of godsdienstige overtuiging, vóór en bóven alles moet het diep menschelijke in ieder afzonderlijk worden begrepen en gewaardeerd.

Het beoorlogen van twee staten of menschen onderling is mensch-onwaardig. Wie het zwaard opneemt, zal door het zwaard vergaan.
༻ ʚɞ ༺

bohèmebestaan, kunstenaarsbestaan, randfiguren, kunstwereld, sociale marge, illustratiewerk, Nederlandse letterkunde, interbellum, kunstenaarsroman, cultuurkritiek, Pieck, zwervend bestaan