༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻
— Omslag enkele minieme vlekjes en aan de rand zeer licht beduimeld. Verder schoon, gaaf en kleurfris. Bladzijden nog niet opengesneden en nog ongesnoeid, dus met onregelmatige bladranden, gaaf, schoon en nauwelijks verkleurd. Een stevig en bijzonder aantrekkelijk exemplaar.
ʚɞ ༺༺༻

Over de inhoud

TABLE DES MATIÈRES.

PREMIÈRE PARTIE. — Avant le Congrès.
Comment il se fait que j’ai pris parti dans la question de la liberté des représentations publiques d’hypnotisme. ..... 5
La Revue de l’hypnotisme intervient dans le débat qui se poursuit en Belgique ..... 9
La Revue me refuse l’insertion d’une réponse. Correspondance à ce sujet. ..... 17

DEUXIÈME PARTIE. — Le Congrès.
Je n’assiste pas au Congrès de l’hypnotisme et j’y joue un rôle à mon insu ..... 24
Le rapport de M. Ladame ne m’est remis qu’au moment où s’ouvre la dernière séance du Congrès ..... 27
De l’introduction des grognements comme arguments dans les assemblées des Sociétés savantes ..... 30

TROISIÈME PARTIE. — Les Documents.
Le rapport de M. Ladame. ..... 36
La quatrième séance, le lundi 12 août, sous la présidence de M. Dumontpallier ..... 55
La réponse de M. Delbœuf ..... 59

QUATRIÈME PARTIE. — Après le Congrès.
Réplique de M. le Dr Ladame ..... 75
Quelques observations sur la réplique de M. le Dr Ladame. ..... 77
Pourquoi je me défie des assertions vagues non appuyées de pièces probantes ..... 87

CINQUIÈME PARTIE. — M. Ladame et Donato.
Comme quoi M. Ladame doit tout ce qu’il sait à Donato et ne craint pas de mordre le sein qui l’a nourri. ..... 92
M. Ladame se met à dévoiler le magnétisme par la parole et par la plume ..... 99
Suite de l’examen du Magnétisme dévoilé et des découvertes de M. Ladame. ..... 107

CONCLUSION. ..... 112
Post-scriptum ..... 114
ʚɞ ༺༺༻

Tekstfragment
In zijn invloedrijke werk Magnétiseurs et médecins uit 1875 duikt de Belgische denker Joseph Delbœuf in de fascinerende en destijds omstreden wereld van het dierlijk magnetisme. In een tijd waarin de medische wetenschap de praktijken van magnetiseurs vaak als kwakzalverij wegzette, koos Delbœuf voor een even kritische als openhartige benadering. Hij bestudeerde de spectaculaire demonstraties van bekende magnetiseurs zoals Donato en Hansen niet als bovennatuurlijke fenomenen, maar als psychologische en fysiologische processen.
Delbœuf probeerde met dit boek de kloof te overbruggen tussen de officieuze genezers en de officiële medische wereld. Hij bepleitte dat de verschijnselen die zij opriepen — wat we tegenwoordig kennen als hypnose — een serieuze wetenschappelijke basis hadden en mogelijk een grote therapeutische waarde konden bieden. Door de focus te verleggen van 'mystieke krachten' naar de kracht van suggestie en de menselijke psyche, legde hij een belangrijk fundament voor de moderne psychologie en de acceptatie van hypnose binnen de geneeskunde.
ʚɞ ༺༺༻

Recensie (Crabtree, 1988)
1259. Delboeuf, Joseph Remi Leopold. Magnétiseurs et médecins. Paris: Ancienne Librairie Germer Baillière, 1890, 115 + (1) pp.
Concerned to protect the freedom of action of those who support and practice hypnotism and animal magnetism, Delboeuf defends the celebrated “Donato” (whose real name was Alfred Edouard d’Hont) against the condemnation of Ladame. [H]
ʚɞ ༺༺༻

Recensie (Fragment 'Tussen wetenschap en spektakel. Hypnose op de Belgische theaterscène, 1875–1900', Kaat Wils, 2017)

"...Binnen de medische wereld was namelijk recent ook ergernis ontstaan over de claims van de Luikse hoogleraar wijsbegeerte en psychologie Joseph Delboeuf, de enige Belgische academicus die al in het midden van de jaren 1880 zijn onderzoek op hypnose richtte. Delboeuf, die zelf geen arts was, experimenteerde met hypnose, debatteerde met Franse collega’s en hield het Belgische publiek op de hoogte over zijn bezoeken aan de Salpêtrière en de school van Nancy. Als strijdend vrijzinnige liet hij niet na ook de stigmata van Louise Lateau een voorbeeld van autosuggestie te noemen. In 1887, net nadat Charcot had opgeroepen tot een medisch monopolie op hypnose, stelde hij in een lezing voor de Koninklijke Academie voor Wetenschappen experimenten voor die hij met enkele collega’s van de universiteit van Luik had uitgevoerd. Het onderzoek toonde de helende werking van hypnose bij de genezing van brandwonden. Ook in deze tekst schuwde Delboeuf de polemiek niet. Het artikel, waarvan ook samenvattingen in de pers verschenen, bevatte een eerbetoon aan al wie de wetenschap van de hypnose had ontwikkeld, ondanks het scepticisme van het medisch establishment. Ook magnetiseurs zoals Donato behoorden daartoe: ‘men kan niet loochenen dat zij meer voor de zaak hebben gedaan dan alle faculteiten Geneeskunde van Frankrijk en Italië samen.’

Delboeuf mocht dan wel benadrukken dat Donato’s voorstellingen instructief en ongevaarlijk waren, in de debatten die vanaf 1888 in de Academie voor Geneeskunde en het Parlement werden gevoerd, waren slechts twee artsen die mening toegedaan. Zij wezen er op dat er zich in België nooit problemen hadden voorgedaan met hypnose shows. Liet men zich niet al te zeer opjagen door weinig gefundeerde, paniekerige reacties in het buitenland? De oftalmoloog Pierre Nuel, die Delboeuf had bijgestaan bij diens experimenten met brandwonden, beklemtoonde ook expliciet Donato’s verdiensten. Het was deze magnetiseur die met experimenten op zijn toeschouwers iedereen – artsen weliswaar als laatsten in de rij – ervan had overtuigd dat hypnose geen misleiding was.63 Net als in het buitenland verwezen voorstanders van een verbod op publieke voorstellingen naar de morele, medische, criminele en politieke gevaren waartegen de toeschouwers van de spektakels dienden te worden beschermd. Hypnose werd daarbij geassocieerd met een verlies van de vrije wil en de morele capaciteiten van het individu, met verhoogde gevoeligheid voor waanzin, zeker bij vrouwen, en met de beïnvloedbaarheid van mensenmassa’s. In een tijdperk van grootschalig sociaal protest en de opkomst van een socialistische partij die pleitte voor algemeen mannenstemrecht, was het verband tussen de invloed van een hypnotiseur op zijn publiek en die van een radicale volksmenner op een arbeidersmassa snel gelegd.64 Het potentieel subversieve karakter van hypnose was ook voordien al zijdelings tot uiting gekomen in krantenartikelen die beschreven hoe Donato er in slaagde om bijvoorbeeld een advocaat op de knieën te dwingen en – letterlijk – in het zand te doen bijten..."

༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻
suggestie, belgië, sociétés savantes, dumontpallier, correspondentie, repliek, documenten, postscriptum, beduimeld, d’hont, psychische processen, therapeutische waarde toneelhypnose