Beschrijvingen van de monumenten in Westelijk Rijnland. Voor Zoeterwoude worden verschillende molens, de kerk aan de Hoge rijndijk en de Zuidbuurt, de Hervormde kerk, een paar buitenplaatsen aan de Hoge rijndijk en een boerderij in de Weipoort beschreven

VOORBERICHT VAN DE RIJKSCOMMISSIE.

De Geïllustreerde Beschrijving van de Nederlandsche Monumenten van Geschiedenis en Kunst,
samengesteld en uitgegeven vanwege de Rijkscom-missie voor de Monumentenzorg, behandelt:

a. alle bestaande aardwerken en bouwwerken alsmede onderdeelen en overblijfselen daarvan,
die ouder zijn dan 1850 en in eenig opzicht van belang uit een oogpunt van geschiedenis en kunst;

b. alle voorwerpen die aan juistgenoemde eischen voldoen en op eenige wijze in verband staan
met een aard of bouwwerk als bedoeld onder a.

Voorts worden in het kort vermeld openbare en particuliere verzamelingen op het gebied van
geschiedenis en kunst, en wel, wat particuliere verzamelingen aangaat, voornamelijk dezulke,
die door hun betrekkingen tot plaats en om-geving zelf het karakter hebben verkregen van een
onroerend goed.

De monumentenbeschrijving heeft ten doel den kunstschat, die het vaderlandsch erfdeel is, zoo
getrouw mogelijk in woord en beeld vast te leggen en in wijden kring bekend te maken.
Samenvattende kunsthistorische beschouwingen zoeke men niet in de monumentenbeschrijving,
wel het materiaal daarvoor.

De opgaaf van litteratuur is beperkt tot datgene, wat bij de samenstelling van den tekst met vrucht is
geraadpleegd. Onderzoek in archieven is in beginsel uitgesloten. In het onderhavige geval heeft de
samensteller echter wel de topografische verzameling van het gemeentelijke archief te Leiden door-
genomen. Oude afbeeldingen zijn slechts vermeld, wanneer zij van bijzonder belang zijn voor een
vroegeren toestand.

De spelling van de aardrijkskundige namen volgt de Lijst van Aardrijks-kundige Namen, die in 1936
door het Koninklijk Aardrijkskundig Genoot-schap is uitgegeven. De beschrijving is ingedeeld naar
gemeenten en hun onderdeelen in alfabetische rangorde. De monumenten zijn verder als volgt
ingedeeld:

Voorhistorische, vroeghistorische en Romeinsche oudheden.
De monumenten van de Middeleeuwen en daaropvolgende tijdperken in deze groepen:

Verdedigingswerken,
Bruggen, sluizen, grenssteenen, pompen e.d.,
Wereldlijke openbare gebouwen,
Kerkelijke gebouwen,